VONOY DAHOLO IZAY MANELINGELINA

11 FéVRIER 1975 – 11 février 2016
1975….Indray andro, hono, teny Ambohijatovo ambony teny dia nisy ny famonoana ny filoham-panjakana teto amin’ity tany ity. Bala maromaro no nandady ny vata-tenany tamin’io andro io. Tao anatin’ilay fiara Peugeot 404 miloko mainty (mainty toa azy?) no nitrangan’ny ra mandriaka. Kômandô voafantina sy mpanao vy very ny ainy avy tamin’ilay GMP (Groupe mobile de police) no nanao ny “asa mahafaty” toa an-dry Zimbo, Mara Seth, Laza Petit Jean, Maurice Alphonse, Boto…Vita “natavy “ teo an-tany fiadiana tamin’iny andro iny ihany koa i Zimbo sy Mara Seth. Dia mba nilaza ny “marivo salosana” sy ny mpandika vilana fa toa mitovitovy an’ilay nanjo an’i John F Kennedy tany Amerika tamin’ny 22 novambra 1963 iny “indray andro, hono-n’ny Gasy” iny…

Poa toa izay dia indreo fa niharihary ho hitan’ny rehetra fa nitsangana ny fahefana tetezamitan’ny foko valo ambinifolon’ny Gasy, izay notarihin’ny Jeneraly Andriamahazo. Tsy maintsy ny foko 18 no natambatra tamin’ny fomba mailamailaka satria marefo ny hoza-dohan’ireo “mpamono olona”. Tsy maintsy naseho ho hitan’ny rehetra fa mahay miatsaravelatsihy ao anaty fitondrana iaraha-mitantana ny Gasy erak’ity Nosy ity. Iza no tao ambadiky ny ridao? Iza ireo maivan-doha tsy mahalala izay tany asiana ny tongony? Iza no tsy mahalala fa resaky ny mpandany andro ny fiaraha-mitantana (baikon’ny sehatra any ivelany) tamin’izany ?

Ny 21 martsa 1975 ihany dia efa natao ny haingon-tsehatra rehetra fa mba hikaroka “ireo” izay nahavanon-doza ny Gasy. “Raha Andrian-dray aho, raha Andrian-dreny dia mba avohay ho hitan’ny voamasoko izay rehetra mpiketrika ny zava-doza teto amin’ity tany ity”. Izany angamba no tany anatin’ny tsikalam-pieritreretan’ny Gasy tamin’izany?… Saingy indrisy fa na dia nijoro teo anoloan’ny hazomeloka daholo aza ireo oloben’ity tany ity toa an-dry Tsiranana, Resampa, Rabetafika, Rajaonarison…sy ny maro hafa, dia nitsaha-niketrika ny “fampisehoana” satria nifarana maimaina foana teo izany ny 12 Jona 1975.  30 no noafahana, ny sisam-paty tamin’ireo kômandô no nivantana tany amin’ny fonja fa ilay /ireo tompon’antoka dia nangatsiakiaka hatramin’ity ny anio. Izay rehetra maty ho an’ity tany ity ve dia mbola ho velona ao ampon’ny vahoaka Gasy tokoa? Mbola ilaina ve ny hahatsiahy izany rehetra izany?

Inona izao no tombony azo tamin’ny famonoana ny filoham-panjakana? Efa tsy miady intsony ve ireo Merina nateraky ny mainty enin-dreny sy ireo komohina mihevitra ho ambony razana? Efa nilamina tamin’ny fananganna ny tetezamitan’Andriamahazo ve ny ady nampisaritaka ny anivon-tany sy ny an-tsiraka rehetra? Iza amin’ireo Gasy miaina amin’izao andro izao no mahafantatra fa misy mpamporisika ny fisian’ny fahasamihafan’ny fiaviana, ny finoana, ny fomba sy ny firazanana mba hamotehana ity tanindrazana ity? Iza no tsy hahay fa nasesika hiady isika hatramin’izay kanefa ady tsy misy mpandresy no nataontsika, ary ady nandeha tany amin’ny famotehana fa tsy ho fanorenana?

Mbola misy tokony hovonoina ve eto? Mbola misy fahavalon’ireo mpiatsaravelatsihy sy mpanao ny ampihimamba ny haren’ity firenena ity? Mbola misy mpitondra fivavahana ve eto ka mahita tombony amin’ny fandripahana ny mpanelingelina azy? Mbola misy andian’olona ve eto mitady hanompo ny mpaniraka azy ka tsy maintsy hamono sy handripaka izay tsy mihevitra afa-tsy ny ho an’ny Gasy? Raha misy ireo rehetra ireo dia omen-jo izy rehetra hamono sy handringana ny Gasy, vonoy daholo dia hanjakao izay sisa tsy maty. Aripaho sy potipoteho izany tombotsoan’ny firenena Malagasy izany dia ny “mpaniraka” ihany tompoina. [ato ny tohiny]…
Mpanoratra : Ony RAMBELO

6 novambra faha-19 (Nahamay ny Rova Manjakamiadana)

Mba miangavy ny olom-panjakan’ny repoblika mba hijery ny boky tahiry rehetra momba ny tantaran’ity Madagasikara ity. Rehefa tsy mahay sy tsy mahafantantra dia mbola maro ireo « mahatadidy ny ela » no azo anontaniana sy hakàna ny hevitra. Dia mankanesa eny Anosizato eny mba manao fanadihadiana tsotsotra fa ianareo rehetra ireo moa toa mahay sy havanana amin’ny « fitsikilovana » ny misitery miafina rehetra any ambadimbadika any. Anontanio eny Anosizato, fa teny no nisy an’ilay lehilahy iray nahafoy ny ainy tamin’ny fananganana ny rova itoeran’ny mpanjaka teto.

Mbola misy ny taranak’Itrimofoloalina eny dia asaivo hazavain’izy ireo ny tantaran’ny razambeny. Mila sorona sy fanomezan-kasina ny fanorenan-javatra ka dia nanolo-tena io Itrimofoloalina io  mba handatsaka ny ainy noho ny fitiavany ny mpanjaka sy ny fireneny; kanefa ny Mpanjaka dia nanana ny fahendrena ihany koa fa tsy « masiaka » lozan-tany amin’ny tsy antony ka ny sofin’Itrimo ihany no nandalovan’ny meso mba hampiraraka an-tany ny ràny. Dia vita ny sorona. Samy nahavita ny tokony ho azy sy ny adidiny, ary nahazo tso-drano ny taranak’Itrimo rehetra teto amin’ny tany sy ny firenena.

Fa manana ny adidiny ho amin’ny fiarovana izany tantara sy hasina maha-fanjakana ny fanjakana izany ireo mpitonona ho fanjakana raha tena any aminy tokony ny fahefana fa tsy hifandroritana amin’ity resaka  tsy hihinanan-kanina ity. Aoka hianatra ny mpitondra zatra kitapo latsaka fa raha ny lapam-panjakana no misy mihanika sy manafika, misy mandroba, misy mametaveta dia tokony hangina ve ny ambanilanitra ?  Hiray hevitra amin’izay manatontosa an’izany ve ny olompirenena ?

Ony Rambelo

Nodimandry i Ranorovelo Eugénie (Noro) – Tarika Vola sy Noro

Ho an’ireo mila fanampim-panazavana momba ny fiandrasana ny nofo mangatsiakan’i Noro dia indro ny fampitam-baovao nalefan’ny avy ao amin’ny lemurecords.com

« Ranorovelo Eugénie (Noro) de Vola s’y Noro n’est plus

Bonjour daholo,
Nodimandry teo amin’ny faha 68 taona omaly alina 27 décembre 2012 tamin’ny 20:45 i Noro ao amin’ny tarika Vola sy Noro.
Mangataka ny hanapariahana izao filazana izao avy aminareo namana mpanao gazety ny fianakaviany.
Misaotra indrindra amin’ny fiaraha-miasa.

Ity ny laharan-tariby azo iantsoana ny Zanany raha mila fanazavana fanampiny.

Noro Aina
+ 261 33 29 989 32
+261 34 69 275 48

Tsiory Andriarimalala
Lemurecords.com »

Toavina Ralambomahay & #TEDxTNR

Toavina Ralambomahay, mpan dray anjara amin’ny #TEDxTNR 2012

Isan’ireo olona nofinidin’ny #TEDxTNR ho isan’ny mpizara traikefa amin’ity andiany faha-4 ity ny Consultant, Talen’ny famoahana ny ‘revue juridique MCI‘ sady mpanoratra momba ny resaka ara-politika, Toavina Ralambomahay, izay mbola tena mbola tao anatin’ny hatanoràny tokoa dia efa hitan’ireo trano famoaham-boky tany ivelany ny talentany. Teo amin’ny faha-29 taonany mantsy izy dia efa niara-niasa tamin’ilay ngezalahy ao Paris, ny L’Harmattan tamin’ny famoahana ny boky ‘Madagascar dans une crise interminable‘, taona 2011.
Ankoatra ireo dia efa nanoratra ireo boky manaraka ireto ihany koa izy

·Tableau de science politique, Editions Jeunes Malgaches, Tana, 2009.

Eo am-pikarohana mpanonta boky izy ankehitriny mba hamoahana ny Recueil de bêtisier d’hommes politiques sy hijerena izay fomba hamatsiana an’i Madagasikara amin’ireny boky ireny avy any Paris.

Nazavainy tamin’ny mpanatrika androany ny nanosika azy hanoratra azy io sy ny antony hoe tany ivelany no namoahany azy. Izay nataony tao anaty vanim-potoana saropady tokoa, mba hanaporofoana amin’ny rehetra fa tsy ny vahiny ihany no afaka manoratra ny tantaran’i Madagasikara, ary ireo izay mpisehatra kianiny ao anatin’io anefa dia mbola amperin’asa daholo.

Any anatin’ny sanganasany any dia ezahany ny mamantantra ny fototry ny olana; nahoana no mitarazoka? Inona no andraikitry ny hery vahiny sy ny mpisehatra Malagasy ao anatn’izany? Ary mazava ho azy fa eo koa ny fanolorany vahaolana mba tsy ho fanakianana be fahatany fotsiny.

Firotsahana an-tsehatra ny asa fanoratana. Ho azy dia fandraisan’andraikitra amin’ny maha-olom-pirenena mba ho entina mametraka amin’ny tena toerany ny atao hoe politika.

hoy izy nandritra ity TED Antananarivo ity hoe

lire est un effort intellectuel

Hatreto ny asa sorany dia fakàn’ireo mpampahalàla vaovao iraisam-pirenena aingam-panahy (BBC afrique, Africa Magazine, Africa One, l’Express Maurice, l’Eco Austral), tsy afa-bela amin’izany koa ny eto an-tanindrazana (TV plus,  sns…)

RATSIRAKA Didier: ho avy androany, hono

Amin’ny 11 ora sy 25 mn no ho tonga eto Madagasikara raha tsy misy sampona ny filoha fahiny RATSIRAKA Didier. Mitohana ny fiara eny amin’ny faritra manodidina na dia tsy dia betsaka loatra aza ny olona tonga hitsena azy.

Fa mandra-piandry azy dia ambara etoana aloha fa nanambara ny hiala tsy ho ao anatin’ny governemanta Omer Beriziky ramatoa Rufine TSIRANANA na dia efa avy anao famindram-pahefana tamin’ny minisitra teo aloha aza. Nifanohitra tanteraka ny fanambarana nataony fony nivoaka avy tao amin’ny famindram-pahefana, sy n y fanambarana nataony teny amin’ny MAGRO Behoririka. Nahatsiaro ho voafitaka ny tenany raha ny filazany.

Fa hiverenana ny momba ny fahatongavan’i RATSIRAKA Didier: Rehefa tonga eto Madagasikara moa ity ray amandreny nitondra fahiny ity, dia hizotra hiditra ny renivohitra, ary (toa) hanao kabary etsy Anosy manoloana ny INSTAT.

Eny Ivato amin’izao fotoana ny Prof  Zafy Albet, Mamy Rakotoarivelo, Manandafy Rakotonirina

Maty i Joe Smokin Frazier

Tany aminì’ny taona 1975 tany dia ireto no zavatra isan’ny tsy mba adinoko: ny anarana Cassius Clay, Joe Frazier, Dédé Rats (ndao ampio ….mba hanatanteraka fa…)… sy ny boky mena

Tamin’izany taona izany aho no efa nankafy nanaraka ady totohondry sy ireny fanatanjahantena somary mahery setra ireny tamin’ny fahitalavitra. Mainty sy fotsy no tao amin’ny renibeko tamin’izany fotoana. Ary mbola ireny mamnpiasa lampe ireny fa tsy toy ny ankehitriny efa circuit integrés sns….  Tamin’izany no tena mba nahatsiarovako ity anarana iray ity ‘Zo Fraziry’,, tsy mbola hay tamin’izany izay fanoratra azy, fa taty aoriana vao nanitsy tena.

Olo-nalaza tamin’io sehatry ny ady totohondry io, efa tompon-daka olaimpika sy tompon-daka erantany tamin’ny sokajy mavesatra tany amin’ny taona 1970, ary nifanandrina tamin’i Mohameda Ali. Ny Alatsinainy teo  i Joe Frazier, no nodimandry tao Etazonia teo amin’ny faha-67 taonany rehefa avy nararin’ny homamiadan’ny Aty. Avy any Caroline Atsimo izy.

Ny ringa nifanandrinany tamin’i Mohameda Ali no isan’ny nanamarika ny vanim-potoanany sy nampiditra azy ho tao anatin’ny tantaran’ny ady totohondry erantany, tamin’ny 8 martsa 1971, tao amin’ny ringan’i Madisun Square Garden, New York. Feno hipoka ny toerana ary efa niedinedina tao i Mohameda Ali niandry azy mbola nanantena handrombaka fandresena hatrany.

Nifandimbiasan’i ‘Zo Fraziry’ sy Mohamed Ali teny foana ny fehikibo naha-tompondaka. Sady mpivahalalo izy roalahy ireto no mpifanaja ihany koa.

ity ny iray amin’ireo ady nifanandrinay tamin’i Mohammed Ali

Zendana izao tontolo izao tamin’io 8 martsa 1971 io fa samy nanatrika mivantana ny toto afo nahazo an’i Mohamed Ali sy ny nandresen’i ‘Zo Fraziry’ azy tany amin’ny fiverenana an-tsehatra faha-15 rehefa tratry ny totohondry mihodin’ny tànana havian’ity farany ka nitsirara teo ambony sehatra.

Io no andro lehibe indrindra teo amin’ny fiainany, tsy hoe fotsiny noho izy nahazo fandresena fa nahazoany koa ny toerana misy azy teo amin’ny fiarahamonina sy ny fanajàna mendrika azy.

Fandresena 26 no azony nadritra ireo fiakarany ringa ka ny 23 tamin’izany dia tamin’ny alalan’ny fampiatoana ny lalao avokoa, na K.O

Mandria am-piadanana Steve Jobs

Nodimandry teo amin’ny faha-56 taonany i Steve Jobs, PDG Apple, rehefa nitolona tamin’ny homamiadan’ny Pancreas nandritra ny fotoana maharitra.

Teraka ny taona 1956 izy , ary tsy mba notezain-dray sy reny, fa nomena hatsangan’olon-kafa kosa (Paul sy Clara Jobs ). Rehefa izany dia ireto farany no nanome anarana azy sy nanabe. Tany Mountain View sy Cupertino, toerana misy ny foiben’ny Apple izy no lehibe.

Fantatra amin’ny kiriny sy ny fihenjanany i Steve nandritra ny androm-piainany sy ny tontolon’ny fandraharahana nirotsahany.

Bandy tsotra fitafy, nefa mitaky mandrakariva ny hatsaran’endriky ny zavatra nataony.  Steve Wozniak no niara-niasa taminy nanangana ny Apple tamin’ny taona 1976. Raha vao miresaka iPod, iTunes sy, taty aoriana kely, ny iPhone sy ny iPad, ny Macintosh , NeXT, Pixar izay namidiny tamin’i Disney tamin’ny 2006, ilay sarimihetsika Toy Story »  nivoaka tamin’ny 1995,  dia tsy misaraka amin’ireny  koa ny  anaran’i Steve Jobs. Isan’ny olona nampivoatra tanteraka ny tontolon’ny teknolojia sy ny resaka finday ilay rangahy iny fony fahavelony.

Efa niomana ho amin’ity andro fitsaharany ity ihany izy raha n y teniny nataon’ny nanolona aireo mpianatra maro tamin’ny taona 2005 no dinihana

hoy izy tamin’izany:

« Me rappeler que je serai mort bientôt est l’outil le plus important que j’ai jamais trouvé pour m’aider à faire les choix importants dans ma vie. Car presque tout (toutes les attentes externes, toute la fierté, toute la peur de l’embarras ou de l’échec) disparaît face à la mort, ne laissant que ce qui est réellement important. »

Ny fahatsiarovako fa ho faty tsy ho ela aho no fitaovana manan-danja indrindra manampy ahy hanao safidy goavana eo amin’ny fiainako. Satria saika ny zavatra rehetra mihitsy […] no tsinontsinona manoloana ny fahafatesana, ary tsy mamela afa-tsy izay tena manan-danja

Namela mananontena iray (Laurene Powell) sy zaza telo hary tao anaty tokantrano ara-dalana izy (Reed,  Erin,  Eve), ary zaza iray hafa ivelan’ny trano (Chris-Ann Brennan), zanaka iraisany amin’ilay mpiray sekoly taminy (Lisa ) . Ary indrindra fa ireo mpiasa miisa 49.000 niaraka taminy.

Raha te-handefa fiaraha-miory amin’ireo fianakaviany sy mpiara-miasa dia azonao atao izany amin’ny alalan’ity adiresy mailaka ity

 rememberingsteve@apple.com