Be ny lany rora nananatra “tanora”
sy ireo nibedy “zoky tsy nahalala voky”
ka dia nisesy ny andro, nivalona ho volana
nantenain’ny maro hitondra vahaolana
fa ny ankohonako tato an-tokantrano
ilay vilany nongoko efa foana tsisy rano
indrisy, ny fotoana lany
nitaninana andro nanohanana ny tany
tetsy an-tokontany
Fa tonga kosa ny orana, ho adino ny andro maina
nidonanaham-poana tsy antoandro tsy maraina
tsy hisy intsony hahita
na hamaly ‘zay mba vita
hanangona aina vao
hitady asa vaovao
fa lany tampi-maso
tsy afa-miandry ‘andraso-andraso’
ry zalahy, ny latabatra hiraisana
hihinana, hisotro
zahay, nahita faisana
hiaina-mikoroso
ny vatana farofy tsy maintsy be taraina
politikan-kibo izao no andrandraina
Vaka ity ny saina fa sarotra ny miaina
sao tsy ho re intsony ny hoe “ho avy ny maraina”
Lahatsoratra iray notsongaiko tao anaty Midi-Madagasikara nivoaka tamin’ny aterineto androany 10-11-2009 no entiko etoana, ho fanampin’izay efa re sy fantatry ny maro hatry ny ela, nefa kosa toa odian’ny Agence de placement ialàna bàla foana rehefa miresaka sy manazava ny manjo ireo mpiasa nalefa ‘hanompo’ any Libanona ry zareo. Eny Ambohipo eny no misy ny iray amin’ireo agences de placement mpandefa olona any ireo. Ity lahatsoratra ity
Travail au Liban
Entre l’enfer et la « belle vie », l’incertitude… deux femmes témoignent
dia nosoratan’i Hanitra R. ary tamin’ny teny frantsay. Maro anefa ny olona no tsy dia hahay daholo ny teny frantsay, ka ezahako fintinina amin’ny fomba malalaka ihany amin’ny teny Malagasy ilay izy. Betsaka amin’ireo vehivavy maniry ny handeha any no avy eny amin’ny ‘tanana ambany’ (famaritan’ny maro ny tanàna toa an’Antohomadinika, Isotry sy ny manodidina toa azy io). Mazava be araka izany raha tsy dia mahafehy teny vahiny ny maro aminy, ka dia mitranga izay tsy nampoizina rehefa misy ny olana tokony hifanakalozan-kevitra, nefa ny teny tsy hifankahazo 100%.
Anelanelan’ny afobe sy ny « fiainan-tsambatra », ny fisalasalàna… mijoro ho vavolombelona izy roavavy
Nanohina ny maro ireo trangam-pahafatesana nahazo ireo mpiasa vavy nalefa tany Liban, ary vao mainka nampametram-panontaniana ny maro ny fahitàna ny vatana mangatsiakan’ny iray tamin’izy ireny tonga farany teo. Nanaitra ny sain’ny tomponandraikitry ny Ministeran’ny asa ihany koa ilay tranga ka niafara tamin’ny fampiatoana ny fandefasana olona hiasa any Liban sy ny fijerena manokana ny tontolon’ny asan’ireo efa any an-toerana. Sarotra tamin’ireo olona niasa tany Liban ny nijoro ho vavolombelona tamin’ny fotoana teo aloha raha nisy roa tamin’izy ireo kosa azon’ny gazety nifampiresahana, saingy tsy nanaiky ny halaina sary.
F.R. 27 taona Fianakaviana mahay ny teny frantsay no niasany ary tsy dia nila loatra ny nahafehy ny teny fampiasa ao an-toeran izy noho izany. Tsy araka izay nanetenainy ny zavatra nihatra taminy satria olona mahery setra (na ny mpampiasa, tsy lahy tsy vavy, na ireo zanany lahy), ary dia mandeha ny daka sy totohondry, hatramin’ny fisintonana volo raha vao misy zavatra kely sy bitika tsy mifanaraka amin’ny eritreritr’ireto mpampiasa. Asaina soloiny ny sandan’ny sakafo sendra diso nahazoazo sira. Tamin’ny fiafaran’ny fifanarahan’asa tao amin’io fianakaviana iray io dia niova mpampiasa izy fa menatra ny hody tsy manana na inona na inona. Nefa niala an’Ankatso dia Ambohidempona, satria ankoatry ny herisetra ataon’ny mpampiasa dia manampy trotraka koa ny havany. Misy amin’ireo havan’ny mpampiasa no mangataka firaisana ara-nofo aminy mihitsy, ka mandrahona ny hitoroka azy main’ny zavatra tsy natao rehefa tsy manaiky. Nolaviny hatramin’ny farany izany, raha ny filazany, ary dia naleony nody an-tanindrazana. Roa taona izy no tany Liban
Namany iray indray kosa no nilaza fa nasaina nanao asa tsy sahaza azy velively, toy ny fitaterana lasakan-tsimenitra ampolony, izay tsy an’ny mpampias azy akory fa an’ny rahalahiny. Nasaina nanadio ny efitrano sy ny fitaratra tany ivelan’ny rihana faharoa izy (nefa tsy misy fiarovana akory) ka rehefa mandà dia iharan’ny daroka. Narary azy ny lamosiny, màngana…mandeha rà ny orona, nefa tsy afaka mamonjy mpitsabo.
Ireo mpiasa vavy sasany izay mba afaka mivoaka tsindraindray dia mifamotoana amina toerana efa mahazatra falehan-dry zareo, mifampizara vaovao, mifampihaino na mandeha mitsidika ny tanana ivelan’i Libanona. Ireo no sendra ny mpampiasa ‘tsara’. Mahazo volana iray isan-taona ho fialan-tsasatra. Saingy sahirana ny sain’izy ireny mieritreritra ny mahazo ireo namany sendra ny mpampiasa ‘ratsy’ nefa tsy afaka manao na inona na inona ho famahana ny olany
Ho an’ireo vehivavy nisafidy ny handeha hiasa any Libanona, dia tsy miankina amin’izy ireo ny ho tojo mpampiasa tsara fanahy, fa dia ankinina tanteraka amin’ny kisendrasendra.
Raha ho any Antsirabe no dianao, na ny fianakavianao, dia mba tandremo ny toy ity.
Nentin’ny hamehana ireto olona vitsivitsy hiazo an’Antsirabe, ka raha tokony ho an’ny amin’ny fasan’ny karana no haka fiara fitaterana, dia notsenain’ny mpanera teo Anosikely (Anosy anoloan’ny Tranoben’ny Loholona). Isan’izy sasantsasany tamin’ny ankohonan’ny mpitantara. Fiara roa no teo. Tsy nisy nanampo ny sangisangy sy ny vazivazy nataon’ireo mpanera ny rehetra tao anaty fiara. Raha iny ilay mbola samy sondriana niandry izay hahafeno ny fiara iny tokoa mantsy ny rehetra (olona 2 sisa no nandrasana) dia ‘mifanala’ eo ivelany eo kosa ny mpanera sy ny namany, ka hoy indrindra ny iray tamin’izay (sady manondro tsirairay ireo fiara roa niantsona teo izy):
Rehefa feno àry ny fiara dia niainga nitodi-doha hianatsimo amin’izay. Naka solika sy nameno rivotra teo Ankadimbahoaka aloha. Teo dia efa nisy ny tranga nampiahiahy ny ramatoa iray izay nipetraka nanandrify indrindra ny kodiarana nofenoina rivotra farany. Nisy rangahy mihaja iray teo ivelan’ny fiara (toa mahay tsara ny mombamomba ny fiarakodia, hono, ilay ranamana). Nanontaniany ilay mpiasan’ny tobin-tsolika nameno ny rivotra hoe:
Ary tsy manary ve izany kodiarana izany r’ise?
Namaly ilehio:
Ie, manary ity
Rehefa vita ny nataony dia nahorony ny fitaovany, fa tsy niteny tamin’ingahy mpamily izy.
Roso indray ny fiara. Teny an-dàlana dia midoladola ilay kodiarana voalaza ka manary rivotra. Mandra-pahatonga tany aloha kelin’ Ambatolampy dia efa impolo kely angamba no nijanona (maty) ny fiara. Antony : Miakatra maripàna isaky ny roa kilometatra mahery eo ny fiara, indrindra moa fa rehefa miakatra fiakarana. Nananomboka ny menomenona sy ny fitakiana famerenam-bola avy amin’ireo mpandeha. Ingahy mpamily anefa tsy mety hamerim-bola fa hoe efa lany nividianana solika sy nanomezana ireo mpanera tany Anosy, hono. Hatreto dia nojerena sy navela nandalo fotsiny ireo fiara hafa nisongona ilay notaingenan-dry zareo.
Ny loza dia nisy tamin’ireny fahafatesan’ny fiara ireny no nitranga tao anaty fiolahana mampidi-doza, ka nanery ireo mpandeha tsy hijanona tao anaty fiara sy tsy nanaiky ny hanohy ny dia intsony, eny fa na dia tsy hamerim-bola aza ny mpamily (mba ho fitsinjovan’ireo mpandeha ireo ny ainy). Nanontaniana ny saran’ny dia hatreo Ambatolampy ka voalaza fa 3000 Ariary (tsy mbola ao anatin’io ny saran-dàlana hankany Antsirabe).
Nisy fiara avy any atsimo ka nahalàla ity mpamily hafa kely ity, ary nanontany azy izay mitranga, dia hoy ingahy io:
Misôfy nedala sady mi-gondole ny motera sady niala ny vitesse
Marihàna fa isak’izay misôfy ny fiara dia mivoaka miaraka amin’ny fasian-drano roa ingahy mpamily ary mitady tanimbary na renirano mba hantsaka sy hameno ny radiateur. Toy izany hatrany eraky ny làlana. Ary dia lasa fihomehezana hatrany ny mahita azy sy ny patalohany mila hiborotsaka mitondra ireo tavin-drano roa miakatra avy any an-dohasaha any. Nanampy trotrka koa moa ny fisian’ny vehivavy iray marary saina nentin’ity mpamily ity (izay nivavaka mihitsy ny hivarinan’ny fiara any anaty hantsana, hono, fa izy efa te-ho faty nefa tsy mety maty mihitsy). Asa na ahoana no mba fipetraky ny raharaha toy izany? Tena tsara raha izy sy ny mpamily irery no niara-dàlana fa angamba nety ho tonga tamin’ny tanjona niriany.
Dia nifanaraka teo ny roa tonta (ilay fiara avy any atsimo sy ingahy mpamily) ny amin’ny handefasana ireo mpandeha hamonjy an’Ambatolampy. Tsy ny rehetra anefa no hanana vola amboniny hiatrehana ny toy izany ka dia nisy ankohonana telo teo angamba no tavela niaraka tamin’ingahy mpamily sy ny fiarany teo amin’ilay toerana.
Tao Ambatolampy indray vao nàka fiara hafa sy nandoa vola amboniny namonjy an’Antsirabe. Ireo olona maika rehetra ireo dia tao ny hamonjy dokotera tao an-tampon-tanàna, tao ny hamonjy fahoriana tany Betafo sns…
Koa anafaro fianakaviana ny toy itony, ary indrindra indrindra, tandremo ny fiara TOYOTA 1288 TAG , fa io moa no laharany. Tsy voalaza tamiko ny Kaoperativa misy azy. Fa raha tamin’ny 6ora sy sasany maraina ny fiara no niala teo Anosy, ary nihevitra ny ho tonga tany Antsirabe amin’ny 9 ora sy sasany na amin’ny folo ireo mpandeha rehetra tao anatiny, dia efa nihilàna ela ny masoandro vao niditra ny tanànan’ny Ranovisy ry zareo.
Dia nifety tokoa moa ny olona omaly 07 novambra teny amin’ny Kianjan’Alarobia.
Rehefa niala tany Toamasina tamin’ny Alakamisy 05 novambra tokony ho tamin’ny 8 ora sy sasany ny sarin’afo (satria tsy mbola afo mirehitra no nentina teny fa sary namboarina) fanamarihana ny fahatongavan’ny hosona Lion eto Madagasikara, an’ny orinasa Orange, mba hampitombo ny hafainganam-pandehan’ny aterineto sy ho fampihenana ny vidin’ny tolotra Orange, ka nandalo tanàna maro teny amin’ny làlana nolalovany ary noraisin’ingahy Minisitry miandraikitra ny Teknolojia sy ny solontenan’ny PDS Antananarivo Renivohitra teo anoloan’ny Lisea Teknika Ampasampito
dia noraisina teny amin’ny kianjan’Alarobia kosa ny Sabotsy antoandro tamin’ny 11 ora sy 12 minitra. Tafiditra ao amin’ilay resaka ‘haingam-pandeha’ na ‘Haut débit’ tanteraka amin’izay izany izao ny Orange raha mijanona kosa ho resa-be izany ho an’ireo mpanao tolotra hafa hatramin’ny androany.
Ny tany hono anefa tsy ilaozan’adala, ka rehefa tonga teny ny vahoaka maro, nitondra ny tapakila fidirana maimaim-poana sy naka ny satroka + akanjo bà, dia nahagaga ahy ny fihetsiky ny mpitandro filaminana vitsivitsy niandry ny vavahady.
Samy miandry ny fahatongavan’ilay sarin’afo daholo (izay novàna ho tena afo amin’izay nony niditra ny kianjan’Alarobia).
Naharay antso tampoka anefa izy mianaka ireto fa misy marary tampoka ny zanak’ilay ramatoa any an-tanàna any. Handeha hivoaka izy, tsy nanampo na inona na inona. Tonga dia tositosika avy amin’ny mpitandro filaminana no nahazo azy. Hoy indrindra ny teny navoakan’ireo niandry vavahady:
Tsy misy mahazo mivoaka eto raha tsy amin’ny 12 ora sy sasany
Ny andro anefa amin’io mbola amin’ny 10 ora sy sasany. Niezaka ny nanazava mora ihany ilay ramatoa sy ny zananyhoe raha asaina mifidy amin’ny fety sy ny fahasalaman’ny ankohonana, dia aleo ny fety no tsy hita. Toa tsy aina tokoa ny aina rehefa tsy ny an’ny tena no voatohintohina raha ity tranga ity no raisina.
Tositosika no nahazo azy mianaka, ary dia nanomboka niakatra koa ny feo.
Soa ihany aho fa tsy nitetateta nanao ity karazan’asa lasa zary mahamenatra ity, rey olona. Tsy nisy fanajàna ny maha-renim-pianakaviana , na ny maha efa nahazo taona ilay ramatoa, fa dia naronjondronjona sy natositosika hidina sy hiverina tao anaty kianja izy mianaka vehivavy ireo.
Na teo aza anefa izay zavatra niranga izay, dia nifaly sy nitsinjaka ihany ny hafa, satria izay rahateo no anton-dia tany, ankoatry ny hoe mba hahazo ilay satroka sy akanjo tsy vidiam-bola, sitrany ahay.
Nony tonga teny an-tsofin’ireo mpikarakara ny zava-niseho tenyam-bavahady,dia niantsoantso tamin’ny fanamafisam-peo ry zareo ho an’ireo mpiandry vavahady, fa hoe :
Hoe anareo miandry ny vavahady, aleo hivoaka ny olona izay te-hivoaka, fa izay mivoaka kosa dia tsy mahazo miverina intsony
Amin’ny fomba ahoana moa no hifantenana an’izay? Sarotra tanterahana famora tenenina, satria vavahady tokana no natao hidirana sy hivoahan’ny rehetra, ary ilay izy rahateo fidirana tsy nisy fisavana teo ambony farehefa tonga tany ambany tohatra (anaty kianja) izahay nahita sady fisavana no fizarana kojakoja sy EauVive. Ny talohan’izay no tsy fantatro
14 taona lasa izay no nahamay ny Rovan’i Manjakamiadana sy ny tao amin’ny Ministere des Finances Antaninarenina. Zafy Albert no filoha ary Ravony no praiminisitra tamin’izany fotoana.
Ny 06 Novambra 195 tokony ho tamin’ny 5 ora sy 30 min hariva no voalazan’ny vavolombelona tamin’izany fotoana fa nahitana ny lelafo voalohany teny an-dRova.
Ny 30% tamin’ireo fanaka tao aminy ihany no avotra, raha nafindra vonjimaika ho ao amin’ny Tranombokim-pirenena Ampefiloha talohan’ny nametrahana azy ao amin’ny Lapan’Andafiavaratra, izay natao indrindra tamin’izany fotoana hifanandrify tamin’ny tsingerintaonan’ny andro nahaterahan’ny Praiministra Rainilaiarivony.
Kotsan-dranomaso Antananarivo tamin’izany andro izany nony nahita ny lavenona navelan’ny afo ny ampitson’io 06 novambra 1995 io.
Nisy ny fanangonam-bola,nahatonga ilay fiteny manadrohadro hoe ‘mametraha kely mba hanarenana ny Rova’. Saingy tsy dia nisy loatra ny mangarahara tamin’ny fitantanana azy ireny.
2005: nilaza ny hanarenana ny Rova ny Filoha tamin’izany fotoana, Marc RAVALOMANANA.
2009: 90% amin’ny asa goavana nampiandraiketina ny Colas no vita ary mbola ilàna vola hatrany amin’ny 11 miliara ariary ny fanohizana ny asa, izay orinasa hafa mbola tsy fantatra no hanohy azy. Ny asa miandry moa dia ny fandrakofana hazo ireo beton be nananganana ny Rova indray.
Dia nilatsaka izany izao (07 novambra 2009, 6 ora sy 15 min) ny vokatra avy any Adis-Abeba, rehefa nandrasana hatry ny ela ny hahaterahan’AmbatoBevohoka.
Nivara-hontsana ny rehetra raha nandre ny poa-basy! Nifanontany hoe iza indray eto an-tanàna no tafihan’ny jiolahy?
Tsy ela anefa fa ny maraina ihany dia nivadika ho fahatapahan-tsinay ho an’ny maro ny raharaha nampihorohoro teny Sabotsy Namehana iny. Tsy inona tokoa mantsy fa mpitandro filaminana tratra alina ka handeha hamonjy fodiana no nenjehin’ny alika. Hany hery rehefa tsy hita intsony izay haleha, satria tokoa ny alika mahery mihazakazaka noho ny olombelona, dia ny basy no napoaka.
Rehefa mihaino ny olona miresaka ianao ary manaraka ihany koa ny vaovao, dia mahatsapa fa misy tranga eo amin’ny 20 isan’andro eo no hita amin’ny gripa AH1N1 eto Madagasikara.
Mbola ny olona miresaka ihany koa no mampita fa any am-pita any dia misy tena ny iray tanàna mihitsy no fehezina tsy hifanerasera amin’ny any ivelan’ny faritra misy azy mba tsy hipariahan’ilay aretina.
Raha ireo voalaza ireo àry no jerena dia ho asa goavana tokoa no miandry izay te-hitondra an’i Madagasikara atsy ho atsy. Tsy ny resa-politika foana tokoa mantsy no hitsinjovana vahoaka, fa ao dia ao mihitsy ny toy ity resaka fahasalamana taterina etoana ity.
Tsy tenenina intsony ny aretina hafa izay vokatry ny tsy fahalalana ka andoroan’ny sasany ny tanety (sa dia ankasomparana fotsiny izao?) ary dia miteraka setroka manempotra eto Antananarivo andrenivohitra amin’izao fotoana izao. Mangidihidy ny maso, mafaipaika ny ati-orona, ary sempotra ny menavava, ny tratry ny aretina sohika moa dia mampalahelo ny mahazo azy.
Resahana ny fiovaovan’ny toetr’andro sy ny antony mahatonga izany. Fa ny tena fandraisana an-tànana ny vahaolana hanafoanana azy, efa mba nisy, misy ary tena mba hisy ve?
Nisy fampisehoana mivelatra nokarakarain’ny Alter.native tao amin’ny kianja mitafon’Ankorondrano (Gymnase Couvert Ankorondrano). Nifototra tamin’ny resaka momba ny Tontolo iainana izy io. Isan’ireo izay nandray anjara tamin’izany ny Atelier ZAVA MANENO.
Saiky zava-maneno vita avy amin’ny Bamboo (ireny volotara be irony) no tena vokarin-dry zareo.
Iray amin’ireo mpamorona ao amin’ity atelier ity i Michel. Izy no namorona ny Ala-maneno, ny Ela-maneno
ary ny Tangorona (amponga madinika 14 milahatra ary azon’olona maro iarahana mively). Misy ny ampahantsary (vidéo) niresadresahana taminy, nefa noho ny fikirakirana ara-tekkinika dia mbola tsy afaka ampakarina etoana izany, fa homena antsika amin’ny manaraka raha mety ilay izy.
Mandra-piandry an’izay anefa dia atolotra anareo eto ny sarin’ireo vokatry ny atelier ZAVA MANENO
Isan’ny zavatra manavanana an’i Michel ny fanamboarana amponga avy amin’ny voatavo, na dia eo aza ireo karazan’amponga hafa. Raha ny filazany dia miara-miasa amin’ny tarika toy ny an-dRAJERY sy ny hafa izy. Saingy noho ny fitadiavana dia samy mandeha samy mitady aloha izao, fa rehefa misy ny tokony hifanatonana sy hifanampiana dia mivondrona indray ny mpanakanto. Ka dia velona eo ny kidaombaramita.
Nolazain’i Michel fa isan’ny antony nisafidianana ny Bamboo ny fahafahan’izy io manone solofo hainga aorian’ny fanapahana azy. Amin’izay hoy izy tsy dia miantraika loatra amin’ny tontolo nakana azy ny fakàna ny akora hanaovana ilay zava-maneno
MIsy ora telo ireto omeko anareo mpamaky. Samy nandefasan’ny TELMA hafatra ho ahy avokoa. Ary tsy izaho irery no nahazo ireo fa izahay rehetra (5) ato an-trano.
Andro 24-10-2009, 10h 42 alina
Andro 24-10-2009, 11h 52 alina
Andro 24-10-2009, 12h 38 alina
Hafatra (mitovy foana an!) : Pour votre fidélité, TELMA vous a offert 500 ar de crédit le 23 octobre 2009. Merci pour votre confiance.
Dia nony nifoha maraina ianao nijery ny fahana ao anaty findainao dia mahita toy izao:
Votre crédit est de 2 Ar, valable jusqu’au 20 jan 2010. Compte bonus: …Ar vers toute destination, …SMS vers Telma, 500 Ar vers Telma.
Avy eo indray, misy hafatra vaovao miditra amin’ny finday manao toy ity manaraka ity:
andro 25-10-2009, 11h 18 antoandro
Le ministère de l’envirionnement a un message à vous transmettre. Merci d’appeler gratuitement le 034 05 620 04
Mbola samy nahazo an’io daholo koa izahay 5 ato an-trano an! Ary mino aho fa ny mpanjifa rehetra ao amin’ny TELMA mihitsy.
Fa nony injay ianao nipingapinga niantso ilay laharana nomena dia hoy ny hafatra :
Votre appel ne peut aboutir car vous n’avez pas accès au service.
Dia nanandrana niantso laharana hafa mihitsy amin’izay ny tena mba hojerena ny fandehany momba ilay fanomezana 500 Ar (Telma miantso Telma io), dia akory ny hagaganao fa hoy ny hafatra hoe:
Votre crédit est insuffisant pour cet appel.
Mahagagaga an! Mahatalanjona. Fa iza no tiana hanaovana sangisangy e? Sa tena heverin’i TELMA ho paiso daholo ny olona rehetra, ka lalaovina amin’ilay hoe ‘vous a offert’. Fa efa lany andro’ izany ilay fanomezana (périmé) ka nivadika ho fanomezana misy poizina (cadeau empoisoné).
Miala tsiny aminareo mpiasa ao amin’ny TELMA aloha ny tenako fa dia izany no zavatra nisy e. Koa, na ianareo manome, na ampirimo any aminareo any ny anareo fa aza adalaina toy izao ny be sy ny maro.
Raha zavatra tokony ho nomenareo tamin’ny 23-10-2009 ve dia aty amin’ny sasakalin’ny 24-10-2009 ny hafatra vao tonga any amin’ny tsirairay? Sa fialàna bala amin’ny resaka masiso ao amin’ny TELMA ao indray koa io zavatra mitranga io? Tsy fantatro!
Soa ihany aloha fa tsy ny tolotrareo irery no ampiasainay fa raha tsy izany dia mety ho azonareo atao amin’izay tianareo ny rehetra.
Dia mba aiza ilay teny filamatra hoe ‘TELMA, Fixe, mobile, internet voalohany eto Madagasikara”. Toa resaka kobaka am-bava fotsiny. Sa diso aho?